Leerkrediet "at a glance"

Vanaf het huidige academiejaar maakt het nieuwe financieringsdecreet voor het hoger onderwijs in Vlaanderen zijn ingang. Als gevolg daarvan krijgt elke student in het hoger onderwijs een ‘leerkrediet’ toegewezen. Concreet zijn dit 140 studiepunten die hij of zij tijdens een basisopleiding kan inzetten en kan terugverdienen om verder te studeren.Met deze maatregel beoogt de Vlaamse regering enerzijds de student, maar anderzijds ook de onderwijsinstelling verantwoordelijk te stellen voor goede studieresultaten.  

Leerkrediet: Que?

De opleiding Pedagogische wetenschappen bestaat uit een resem opleidingsonderdelen, die elk een bepaald aantal studiepunten toegewezen kregen (het opleidingsonderdeel Wijsgerige Pedagogiek beslaat bijvoorbeeld 5 studiepunten). Eén voltijds programmajaar bestaat in totaal uit een 60-tal studiepunten. De bacheloropleiding omvat 180 studiepunten en de masteropleiding 120 studiepunten.Wanneer nu een student zijn studies in het hoger onderwijs aanvangt, krijgt hij een leerkrediet van 140 studiepunten. Bij je inschrijving wordt het aantal studiepunten waarvoor je je inschrijft, van je leerkrediet afgeboekt. De studiepunten waarvoor je slaagt, krijg je terug. De studiepunten waarvoor je niet slaagt, verlies je. Ook de studiepunten voor gedelibereerde opleidingsonderdelen verlies je. (bv. Men haalt één 8/20 en wordt gedelibereerd, met dien ten verstande dat men géén credit haalt voor het opleidingsonderdeel van 8/20 en dus hiervoor ook zijn studiepunten niet terugverdient) Omdat echter de overgang van het secundair naar het hoger onderwijs niet altijd even gemakkelijk verloopt, krijgt elke student aan het begin van de rit wat extra krediet. De eerste 60 studiepunten die je verwerft, worden immers dubbel ‘teruggestort’ in je leerkrediet.Wie jaar na jaar slaagt, heeft op het einde van zijn masteropleiding 60 studiepunten over en kan derhalve aan een nieuwe initiële bachelor- of masteropleiding beginnen. Laat je echter hier en daar een steekje vallen, dan ziet het scenario er anders uit. Daarom even de volgende simulatie. 

Simulatie

In deze simulatie belichten we het studietraject van een student die start met een driejarige bacheloropleiding (180 studiepunten) die ervoor kiest om voltijds te studeren. Bij zijn inschrijving boekt men van zijn startsaldo van 140 kredietpunten 60 studiepunten af.In zijn eerste bachelor slaagt de student voor 45 van de 60 studiepunten. De eerste 60 verworven studiepunten worden echter dubbel terugbetaald. De student verdient aldus reeds een bonus van 45 studiepunten extra. Dat brengt zijn leerkrediet na het eerste bachelorjaar op een totaal van 170 studiepunten. Deze dubbele telling zal daarenboven gebeuren tot op het moment dat de student zijn eerste 60 studiepunten verworven heeft. Vanaf dan krijgt hij elk verworven studiepunt gewoon enkelvoudig terug. Na drie jaren heeft de student in onze simulatie nog een leerkrediet van 177 studiepunten en beschikt hij over 157 verworven studiepunten. Dat betekent dat hij zijn bacheloropleiding in vier jaar zal kunnen afwerken. Per academiejaar geven we in onderstaande tabel een overzicht van het beginsaldo van het leerkrediet, alsook van de ingezette en verworven studiepunten. Hierbij wordt rekening gehouden met de bonus waar elke student recht op heeft. 

Enkele vragen, van prangend tot louter informatief

• Wat als ik van studierichting wil veranderen? 
  
  • Indien je besluit om vóór 1 december te veranderen, krijg je het totale aantal opgenomen studiepunten opnieuw toegevoegd aan je leerkrediet. In je nieuwe studierichting ga je dus opnieuw van start met een leerkrediet van 140 studiepunten.
  • Indien je besluit om tussen 1 december en 15 maart te veranderen, dan krijg je nog de helft van het aantal opgenomen studiepunten opnieuw toegevoegd aan je leerkrediet. (concreet: 140 – 60 = 80 studiepunten + 60/2 = 110 studiepunten)
  • Indien je besluit om na 15 maart te veranderen, verlies je je ingezette studiepunten (concreet: je vangt dan je nieuwe studierichting aan met 90 studiepunten.) 
• Wat na je masterdiploma? 
  Op het ogenblik dat je je masterdiploma behaalt, worden de 140 studiepunten van je leerkrediet afgetrokken. Meestal hou je dan nog een aantal studiepunten over (je kreeg immers je eerste 60 verworven studiepunten dubbel teruggestort!) Die studiepunten kan je dan inzetten voor een nieuwe initiële bachelor- of masteropleiding. Om levenslang leren te stimuleren, wordt je leerkrediet eenmalig weer opgebouwd na je studies. Jaarlijks krijg je 10 studiepunten bij tot een maximum van 60 studiepunten Als je geen 60 studiepunten meer overhoudt, maar je wil graag verder studeren (een nieuwe initiële bachelor- of masteropleiding), dan krijg je op deze manier toch nog een kans.
• Wat als je onvoldoende leerkrediet hebt?
  Instellingen krijgen geen subsidies voor studenten die geen leerkrediet meer hebben. Als je minder leerkrediet hebt dan het aantal studiepunten waarvoor je wenst in te schrijven, kan de instelling erover beslissen je inschrijving te weigeren of hoger studiegeld te vragen. Let wel, er wordt een uitzondering gemaakt als je al een bachelordiploma hebt gehaald, maar niet voldoende leerkrediet meer hebt om aan een master te beginnen. In dat geval word je toch toegelaten tot de masteropleiding. Mogelijk betaal je dan wel een verhoogd studiegeld. 
• Wat als je van instelling verandert?
  Het leerkrediet wordt ingevoerd voor het hoger onderwijs in heel Vlaanderen. Als je van instelling verandert, neem je je leerkrediet gewoon mee naar je nieuwe universiteit of hogeschool. Studenten kunnen vanaf 2008-2009 op elk moment het saldo van hun leerkrediet raadplegen op de website www.studentenportaal.be.
• Verandert dit leerkrediet nu alles?
  Bij de invoering van het leerkrediet staat de studievoortgang centraal. Voor studenten moet dit systeem in de eerste plaats realistische studiekeuzes en tijdige heroriëntering aanmoedigen. Een foute studiekeuze kan immers doorwegen op het verdere verloop van je studiecarrière. De beperkingen treden vooral op wanneer je na je masterdiploma wil beginnen aan een nieuwe initiële bachelor- of masteropleiding. Dat betekent met andere woorden dat je in de meeste gevallen je bachelor-masterprogramma nog altijd op een comfortabele manier kunt afwerken. In elk geval heb je per opleidingsonderdeel twee keer twee examenkansen. Zoals je in ons voorbeeld zag, is er nog niet veel verloren als je eerste bachelorjaar geen groot succes was. Het is dan wel van groot belang om heel bewust stil te staan bij je verdere studiekeuze.
  
  De doelstellingen die vooropgesteld werden in het decreet, blijven immers:
  • participatie aan het hoger onderwijs bevorderen
  • studierendement verhogen
  • gelijke kansen garanderen
  • rationalisatie en optimalisatie van het opleidingsaanbod
  • flexibele trajecten ondersteunen
  • academisering doen slagen
  • kwaliteit onderwijs en onderzoek stimuleren

Nuttige websites (*)

• http://www.kuleuven.be/leerkrediet
• http://www.studentenportaal.be
• http://www.kuleuven.be/leerkrediet/Leerkrediet.pdf (K.U.Leuven-brochure Leerkrediet)

(*) Bovenstaande bronnen werden tevens gebruikt voor het samenstellen van dit artikel.

Werkgroep Onderwijs Pedagogische Kring